احادیث ازشماره 701 تا 800


مولاعلی ع



==


971 «یُستَدَلُّ عَلىَ العاقِلِ بِاربَعِِ بِالحَزم ِوَ الاِستِظهارِ

وَ قِلَّةِ الاِغتِرارِ وَ تَحصینِ الاَسرارِ»


 از دور شى و پشتیبان گرفتن و کمتر مغرور شدن

 و راز نگه‏دارى انسان، به دمن پى برده مى ‏شود


    نشان باشد از عقل و تدبیر، حزم

    بکارى چو گردید عزم تو جزم‏

 دگر راز دارىّ و ترک غرور

 سوم پشت گرمى بوقت فتور

==


972 «یُستَدَلُّ عَلَىَ الاِدبارِ بِاربَعِِ سوءُ َّدبیرِ وَ قُبُحِ َّبذیرِ

وَ قِلَّةِ الاِعتِبارِ وَ کَثرَةِ الاِغترار»


 از چهار چیز به برگشت روزگار پى برده مى‏شود، سوء

 تدبیر، اسراف، کمتر عبرت گرفتن و غرور زیاد


    بر ادبار باشد دلیل این چهار

    نیاموختن عبرت از روزگار 

 دگر سوء تدبیر و اسراف نیز

ز کف دادن از عجب و غفلت، تمیز

==



973 «یُستَدَلُّ عَلى عَقلِِ کُلِّ امرِء بِما یَجرى عَلى لِسانِه» 


از آنچه بر زبان هر ى جارى مى‏گردد 

به دش پى برده مى‏ شود


شود آنچه جارى تو را بر زبان

کنى هر چه از زشت و زیبا بیان

 دلیل است بر عقل و بر راى تو

 نسنجیده باشد اگر، واى تو



974 «یُستَدَلُّ عَلى کَرَمِ الرَّجُلِ بِحُسنِ بُشرِهِ وَ بَذلِ بِرِّهِ»


 گشاده روئى و نیکى انسان دلیل بر 

جوانمردى او است


دل کند بر کرم روى خوش 

بود روى خوش آیت خوى خوش‏ 

دگر بذل احسان و نیکىّ و جود

چنین است پاکىّ اصل و وجود


975 «یُستَدَلُّ عَلى الیَقینِ بِقَصرِ الأَمَلِ

وَ اِخلاصِ العَمَلِ وَ ا ّهدِ» 


کوتاهى آرزو و اخلاص در عمل و کناره ‏گیرى

 از دنیا دلیل بر یقین انسان است


حکایت کند این سه چیز از یقین،

ز ایمان و از استوارىّ دین

 یکى نیّت پاک و قصد نکو

‏ دگر زهد و کوتاهى آرزو

==



976 «یُستَدَلُّ عَلى مُروّةِ الرَّجُلِ بِبَثِّ المَعروفِ

وَ بَذلِ الإحسانِ وَ تَرکِ الاِمتنانِ»


 منتشر ساختن نیکى و احسان و دورى از 

منّت گذاشتن دلیل بر جوانمردى است


بود این سر از راد مردى نشان

پراکندن نیکى اندر جهان

 ز منّت گذارى حذر داشتن

 دگر بذر جود و سخا کاشتن‏


977 «یُستَدَلُّ عَلىَ اللَّئیمِ بِسوء الفِعلِ

 وَ قُبحِ الخَلقِ وَ ذَمیمِ البُخلِ» 


بد کردارى و زشتخوئى و بخل نکوهیده نشانه ‏هاى 

شخص نا و پست است


دل کند بخل و کین بر لئیم

دگر زشتخوئى و خلق ذمیم

 دگر سوء رفتار و کردار بد

‏ تو را عار مى‏باید از کار بد


978 «یُستَدَلُّ عَلى عَقلِ الرَّجِلِ بالعِفَّةِ وَ القِناعَةِ»


 پاکدامنى و قناعت دلیل بر عقل انسان است


ز پاکى چو یابد ى زیب و فرّ

بود از قناعت هم او بهره‏ور،

، یقین دان نباشد بجز عاقل او

 چو نادان ندارد چنین خلق و خو


==



979 «یَنبَغی لِمَن اَرادَ صَلاحَ نَفسِهِ وَ اِحرازَ دینِهِ

 اَن یَجتَنَبُ مُخالَطَةَ أَبناء الدُّنیا»


  ى که قصد اصلاح خود و حفظ دینش را دارد، باید

 از با اهل دنیا بپرهیزد.


چو باشد ترا قصد تهذیب خویش

چو خواهى نگهدارى آئین و کیش

 سزد گر کنى گوشه ‏اى اختیار

 تو از اهل دنیا شوى بر کنار


980 «یَنبَغی لِمَن عَرَفَ سُرعَةَ رِحلَتِهِ اَن یُحسِن َ ّاهُّبَ لِنَقلِه»


  ى که میداند بزودى از این جهان رخت بر خواهد 

بست، باید ساز و برگ رفتنش را بخوبى فراهم کند


چو باشد آگه ز تعجیل مرگ

سزد گر بود در پى ساز و برگ‏

 بخوبى فراهم کند زاد ره‏

 نگردد بروز جزا رو سیه‏

=

کتاب هزارگوهر

سیدعطاء الله مجدی

=

گردآور ی : م .الف زائر